Veilig Achteraf betalen
Anouk
DoorAnouk 19 april 2018
Lezen werkt meditatief, ontspan 8 minuten met dit artikel.

Het is weer bijna Moederdag! Hét moment om onze moederfiguren op een voetstuk te zetten – natuurlijk versierd met glitters, macaroni en ontbijt op bed. Over de hele wereld worden deze heldinnen jaarlijks in het zonnetje gezet. Op Moederdag vieren we namelijk vrouwelijke kracht. Doe dit jaar onze Grote Godinnenquiz en ontdek de mythische vrouwenpower!

Misschien denk je nu: wat is in godesnaam vrouwelijke kracht? En wat heeft dat te maken met Moederdag?

Ik weet het.
Klinkt een beetje vaag, hè?

Ik had daar eerst ook geen beeld bij. Totdat ik vorig jaar uit verveling bij mijn ouders een boek uit de kast trok. Over klassieke mythes en Griekse godinnen – daar had ik sinds de middelbare school niet meer aan gedacht. Ik herinnerde me voornamelijk verhalen over Zeus en zijn buitenechtelijke avontuurtjes. Maar wat blijkt, die mythes zijn zo gek nog niet. In deze oude verhalen lees je namelijk ook over fantastische vrouwen: heldinnen, verzorgsters, maaksters en minnaressen. Iedere godin met haar eigen gaven. Zo krijgt vrouwelijke power een veelzijdig gezicht!

In mijn moeder herken ik bijvoorbeeld een echte Athena. Onder andere omdat ik altijd vijftig keer MAM moet roepen voordat ze uit haar boek opkijkt. Voordeel daarvan is wel dat niemand me zo goed van advies kan voorzien als zij.

Hoe beter je deze mythische personages kent, hoe vaker ze in het dagelijks leven verschijnen. Doe daarom deze Moederdag onze Grote Godinnenquiz om erachter te komen welke moederfiguur jij hebt! Makkelijk als je een passend cadeau zoekt of een leuke thematische tekening wilt maken –  je bent natuurlijk nooit te oud om iemands kind te zijn! 😉

Oorsprong van Moederdag

Moederdag wordt over de hele wereld gevierd, meestal in de voorjaarsmaanden. Bij ons is dat de tweede zondag in mei. Dankzij een Amerikaanse moeder en dochter staat deze dag sinds begin twintigste eeuw officieel op de kaart. Het feest heeft inmiddels overal een andere betekenis. Soms is de datum gekoppeld aan een belangrijke religieuze viering of historische herdenking. Ook is Moederdag soms een algemene vrouwendag.

Moederschapsdag USA

Moederdag waaide dus over uit Amerika. Na de Burgeroorlog wilden verschillende vrouwen een dag in het leven roepen voor moederschap. Volgens hen betekenden moeders en vrouwen veel voor de samenleving. Ze hadden zich in oorlogstijd bijvoorbeeld ingezet voor saamhorigheid. Rechter Julia Ward Howe wilde daarom een vrouwendag organiseren in het teken van vrede en ontwapening.

Ann Jarvis vond ook dat moederschap een voetstuk verdiende. Ann zette tijdens de Burgeroorlog een beweging op van vrouwen die elkaar aan voedsel en medicijnen hielpen. Na de oorlog bleef ze geloven in de kracht van moederliefde en compassie. Ze zag die als belangrijke basis voor sociaal activisme. Vrouwen waren volgens haar niet alleen thuis belangrijk, maar ook als voorvechters van burgerrechten. Moederschap zorgde dus voor gelijkwaardige gezinnen en samenlevingen.

Ann’s dochter kreeg de president in 1914 zover dat hij een officiële Mothers’ Day uitriep, een moederschapsdag. Het werd echter al gauw veranderd naar Mother’s Day, enkelvoud. Dochter Anna Jarvis benadrukte dat je deze dag tijd moest doorbrengen met je moeder of haar een handgeschreven brief moest sturen. Ze vond het dan ook uitermate stom dat deze feestdag al gauw een commercieel gebeuren werd!

Europese familiedagen

In onze Lage Landen wordt Moederdag dus sinds begin twintigste eeuw gevierd. In 1913 wilde een Antwerpse wethouder een dag wijden aan familiewaarden. Hij vond de samenleving maar verwarrend geworden. Moeders hielden de boel bij elkaar, was zijn overtuiging. Er zou dus een speciale ‘Dag der Moeders’ komen in augustus op Maria Hemelvaart. In 1925 volgde de eerste Moederdag in Nederland.

Iets vergelijkbaars gebeurde tien jaar later in Duitsland. Steeds meer vrouwen werkten in de jaren ’20 en daarom zakte het geboortecijfer. De waarden van het moederschap moesten volgens verschillende groepen – waaronder feministen – worden gepromoot. Anders viel het volk uit elkaar, was de gedachte.

Deze decennia waren natuurlijk roerig. In zowel Amerika, België en Duitsland zie je dat vrouwen hoopvol aangekeken werden in tijden van verandering. Misschien was er wel behoefte aan moeders als boegbeeld van liefde en veiligheid. Of als strijders voor gelijke rechten. De vraag is natuurlijk hoe vrij vrouwen waren om daar zelf invulling aan te geven – een vraag die nu nog steeds gesteld wordt.

Als je ’t mij vraagt, zijn die gouwe ouwe mythes daarbij een inspiratiebron. Er zijn meerdere manieren om vrouwenpower in te zetten, omdat er natuurlijk heel veel verschillende vrouwen zijn. En laten die godinnen daar nou een geweldig voorbeeld van zijn!

Kosmische krachten

Het leuke aan mythologische vrouwfiguren is dat ze zo ontzettend verschillend zijn. Iedere godin heeft namelijk haar eigen karakter, doel en talent. Samen belichamen ze verschillende krachten in de kosmos. In veel religies zie je dan ook groepjes godinnen die bij elkaar horen.

Zo’n samenstelling is vaak een drie-eenheid. Dat noem je ook wel een triade of Tridevi. De hindoeïstische godinnen Saraswati, Lakshmi en Parvati symboliseren bijvoorbeeld het proces van scheppen, voeden en vernietigen. Een ander voorbeeld zijn de Maagd, Moeder en Wijze vrouw (crone). Die verwijzen naar de levensfasen van geboorte, groei en dood. In sjamanisme en wicca worden ze dan ook in verband gebracht met de maanstanden: wassend, vol en afnemend. Zo heeft ieder vrouwelijk aspect dus een plek in the circle of life.

Ook mensen van vlees en bloed hebben die aspecten in zich, aldus psycholoog Jean Bolen. In haar bekende werk Godinnen in elke vrouw schrijft ze dat iedereen deze kosmische krachten kent. We hebben allemaal scheppend, voedend en vernietigend gedrag in ons. Wel zo handig! Zo blijft de boel draaiend. Daarvoor hoef je jezelf dus ook geen vrouw te voelen. Nee joh! Vrouwelijke krachten zijn gewoon onderdeel van de wereld.

Een goddelijke galerij

De Griekse godinnen geven dus een gezicht aan drie dynamieken. Bolen verdeelt de hele galerij dus in drie groepen: maagdelijke, ontvankelijke en veranderlijke vrouwen. Of makkelijker: naar binnen gericht, naar buiten gericht en allebei. De maagdelijke godinnen zijn namelijk vooral met hun eigen ontwikkeling bezig, de ontvankelijke met die van anderen en de veranderlijke godin wisselt het af – het is maar net hoe de vlag erbij hangt.

Athena

Maagdelijk zijn de godinnen Artemis, Athena en Hestia. Die zijn bijvoorbeeld niet zo bezig met romantische relaties – misschien omdat ze zoals Artemis beter boogschieten dan hun mannenvrienden. Of gewoon graag vrij zijn om hun eigen interesses na te jagen, zoals de ultraslimme Athena of mystieke Hestia.

De godinnen Hera, Demeter en Persephone zijn dan weer meer op hun omgeving gericht. Hera is bijvoorbeeld de koningin van het huwelijk: haar levensmotto is stand by your man. Ook al is haar echtgenoot Zeus een ongeleid projectiel, zij laat zich niet zomaar van de wijs brengen. Demeter is de godin van de aarde en een ultieme moederfiguur. Haar dochter Persephone is open, intuïtief en laat zich meevoeren met wat er gebeurt.

Aphrodite

Aphrodite is de veranderlijke godin. Zij geniet vooral van het leven. Soms laat ze zich meeslepen door romantiek en relaties, totdat ze het op haar heupen krijgt en verder vliegt. Krijg je inmiddels geen genoeg van deze godinnen? Hier kun je wat meer lezen.

Volgens Bolen heeft iedereen deze drie soorten gedrag in huis. Daarbinnen is het dus één grote godenvergadering! Het ligt er maar net aan welke kant je kent of laat zien. Thuis ben je bijvoorbeeld meer Hera en op je werk een Artemis. Of je woont alleen zoals Hestia maar bent een Aphrodite in de liefde. Prima! Bolens theorie is bedoeld om soorten gedrag te herkennen, niet om mensen in een hokje te stoppen. In tegendeel 🙂

De Grote Godinnenquiz

En dan is het nu tijd voor een bliksemsnelle quiz om erachter te komen welk type vrouwenpower jij terugziet in je moeder of persoonlijke heldin: de maagdelijke, ontvankelijke of veranderlijke kracht.

Pak ouderwets pen en papier en noteer de antwoorden A, B, C of D.

 

1) De deur staat altijd open voor:

A. Kinderen
B. Dieren
C. Mannen, vrouwen, vrienden en alles daar tussenin

 

2) Dit zit het snelste dwars:

A. Jaloezie
B. Hoofdpijn
C. Verveling

 

3) Dit is de ideale vakantie:

A. Maakt niet zoveel uit, als het maar gezellig is
B. Een week kamperen met vrienden
C. Een hotel met sauna en roomservice

 

4) Deze spellen zijn altijd leuk:

A. Ganzebord, Domino of iets anders onschuldigs
B. Mwah spelletjes? Een kennisquiz misschien, maar daar houdt het wel op.
C. Twister, Jenga of iets anders volkomen chaotisch

 

5) Levensmotto:

A. Ieder huisje heeft zijn kruisje.
B. Niet lullen, maar poetsen.
C. Pluk de dag!

 

6) Verliefd, verloofd, getrouwd, gescheiden?

A. Zo’n trouwalbum mag je toch best twee keer per maand doorbladeren?
B. Voor de belasting was het erg handig, ja.
C. Ja … wat is de vraag?

De resultaten

Oké, dit was natuurlijk een ontzettend kort quizje! Vooral bedoeld om plezier mee te hebben. Je kunt natuurlijk geen hele persoonlijkheid uit zes vragen halen. Ik ben al 30 jaar bezig met de mijne en geloof dat ik nog wel even door kan 😉

Ben je er klaar voor?
Tel je letters en dan zijn dit de uitslagen:

A = Ontvankelijk
B = Maagdelijk
C = Veranderlijk

Ik ben benieuwd. Heb je ergens het meeste van of zijn de meningen verdeeld? Herken je iets of vind je dit maar ondoordacht gedoe? In dat geval: gefeliciteerd, je hebt een Athena in huis!

Hopelijk word je door dit artikel enthousiast over de variatie aan vrouwenpower in de wereld. En kijk ook eens met nieuwe ogen naar die moeder van je.
Wat een fenomeen!
Daar kun je nog wel een paar mythes over schrijven. 🙂

Anouk